1811 Yılına Tarihlenen Karamanlıca Okul Kitabesi Bulundu

Türk Arkeoloji ve Etnografya Dergisi’nin 84. sayısında yayımlanan “Ankara’da Ele Geçen KaramanlıBir Okul Kitâbesi” başlıklı makale, başkentin tarihine ışık tutan yeni bir arkeolojik bulguyu ortaya koydu. Dr.

Cemal Ekin ve Umut Alagöz tarafından kaleme alınan çalışmada, Anadolu Medeniyetleri Müzesi koleksiyonuna kazandırılan 1811 tarihli mermer bir kitabe incelendi. Ortodoks Hristiyan Karamanlılar tarafından kullanılan ve Türkçenin Grek harfleriyle yazıldığı bir yazı dili olan Karamanlıca, tarihsel süreçte bu toplum tarafından "Sade Türkçe" veya "Anadolu Lisanı" olarak da adlandırılıyordu. Ankara'da daha önce tespit edilen iki Karamanlıca kitabeden birinin bir kiliseye, diğerinin ise bir mezar taşına ait olduğu bilinıyordu.

Son çalışmayla birlikte Ankara'da ulaşılan Karamanlıca kitabe sayısı üçe yükseldi. Anadolu Medeniyetleri Müzesi'ndeki yeni eser, Karamanlıca kitabelerin kullanım alanlarına eğitim yapılarını da ekleyerek bu türün bilinen işlevlerini genişletti. 1811 yılına tarihlenen 11 satırlık mermer kitabenin bir eğitim yapısına ait olduğu belirlendi.

Metinde, çocukların ilim ve marifet öğrenmeleri ile eğitim görmelerine ilişkin ifadeler yer alıyor. Kitabe, Karamanlı toplumunun dinî yaşamı ve mezar kültürünün yanı sıra eğitim hayatına dair de somut veriler sunuyor. Kitabede geçen kişi ve yer adları, 19.

yüzyıl başlarında Ankara’da yaşayan Karamanlı topluluğunun varlığını ve sosyal yapısını belgeliyor. Buna karşın, 1811 yılında kaleme alınan bu belgenin Ankara’da tam olarak hangi okul binasının duvarında yer aldığı henüz tespit edilemedi. Söz konusu mermer yazıt üzerindeki incelemeler ve yapının konumuna yönelik araştırmalar sürdürülüyor.

Dr. Cemal EKİN ve Umut ALAGÖZ tarafından kaleme alınan bu değerli makale için Türk Arkeoloji ve Etnografya Dergisi’nin 84. sayısını inceleyebilirsiniz.