Karaman’da Elma Fiyatı Tartışması: Tarlada 20, Markette 100 TL

Karaman Ziraat Odası Başkanı Mehmet Bayram, yaş sebze ve meyve piyasasında üreticiden tüketiciye uzanan süreçte oluşan fiyat farklarına ilişkin açıklamalarda bulundu. Karaman’da özellikle elma ve zeytinde üreticilerin düşük fiyatlarla satış yapmak zorunda kaldığını belirten Bayram, aynı ürünlerin market raflarında çok daha yüksek bedellerle tüketiciye ulaştığını ifade etti. Bayram, Karaman’da üreticinin bahçesinde 15-20 liraya satılan elmanın, bahçelere yürüme mesafesindeki marketlerde dahi 80-100 liraya kadar çıkan fiyatlarla satılabildiğini söyledi.

Üreticinin yeterli gelir elde edemediğini, tüketicinin ise yüksek fiyatlar nedeniyle ürüne erişmekte zorlandığını belirten Bayram, fiyat farkının hangi aşamalarda oluştuğunun ortaya konulması gerektiğini vurguladı. Bayram açıklamasında şu ifadelere yer verdi: “Peki, üreticiden tüketiciye gelene kadar bu fiyat farkı nasıl oluşuyor? Bu zincirde asıl kazanan kim?” Bu konuyu yıllardır hem ulusal hem de yerel basında gündeme taşıdıklarını belirten Bayram, yaş sebze ve meyve piyasasında haksız fiyat oluşumlarına yönelik başlatılan soruşturmayı önemli bulduklarını ifade etti.

Bayram, Adalet Bakanı Akın Gürlek tarafından kamuoyuna açıklanan soruşturma kapsamında 41 büyük dağıtıcı firmanın 41 şüpheli yöneticisi hakkında gözaltı kararı verildiğini, 22 ilde 109 iş yeri ve ikamette eş zamanlı arama yapıldığını ve yaklaşık 1.029 çiftçinin beyanına başvurulduğunu aktardı. Soruşturma kapsamında bazı tedarikçilerin ürünleri gerçek alış fiyatından daha yüksek bedelle alınmış gibi gösterdikleri, sahte müstahsil makbuzları düzenledikleri, ürün arzını düşük ve maliyetleri yüksek gösterdikleri yönündeki iddia ve tespitlerin araştırıldığını belirtti. Bayram, tarladan ve bahçeden çıkan ürünlerin tüketicinin sofrasına ulaşıncaya kadar geçirdiği fiyat değişiminin takip edilmesi gerektiğini belirterek, meselenin yalnızca üreticinin kazancı olmadığını söyledi.

Üreticinin alın teri, tüketicinin cebinden çıkan para ve piyasanın adil işlemesinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade eden Bayram, şu değerlendirmede bulundu: “Üretici bir ürünü 15-20 TL’ye satarken aynı ürün kısa bir mesafe ötedeki rafta 70-90 TL’ye çıkıyorsa, bu fiyat farkının nerede ve nasıl oluştuğunun ortaya konulması gerekir.” Bayram, kimsenin haksız yere suçlanmasını istemediklerini, ancak üreticinin emeği veya tüketicinin sofrası üzerinden haksız kazanç elde edenlerin bulunması halinde bunun hukuk çerçevesinde ortaya çıkarılması gerektiğini kaydetti. Tarladan sofraya kadar uzanan zincirin şeffaf olması gerektiğini vurgulayan Bayram, açıklamasını şu sözlerle tamamladı: “Üretici ucuz satmamalı, tüketici pahalı almamalı. Tarladan sofraya kadar uzanan zincir şeffaf olmalı; üreticinin alın teri de vatandaşımızın hakkı da korunmalıdır.

Çiftçimizin emeğini koruyan, tüketicimizin uygun fiyatla ürüne ulaşmasını sağlayan adil ve şeffaf bir piyasa düzeni hepimizin ortak beklentisidir.”