25 September 2026, Friday
Sistem çöküş ve barbarlık arasında debelenirken: Bütün mümkünlerin kıyısında
Ekonomi

Sistem çöküş ve barbarlık arasında debelenirken: Bütün mümkünlerin kıyısında

İçinde bulunduğumuz dönemi, sıklıkla krizler ve “eskinin ölümü” ile vurguluyoruz. Sistem içi kurum ve aktörler dahi bir ‘çoklu krizler çağında’ olduğumuzdan ve pozitif bir dönüşümün gerekliliğinden sıkça dem vuruyor....

İçinde bulunduğumuz dönemi, sıklıkla krizler ve “eskinin ölümü” ile vurguluyoruz. Sistem içi kurum ve aktörler dahi bir ‘çoklu krizler çağında’ olduğumuzdan ve pozitif bir dönüşümün gerekliliğinden sıkça dem vuruyor. Daron Acemoğlu’nun son kitabı ve Economist ile girdiği polemik de ‘İşçi Sınıfı Liberalizmi’ gibi kulağa oksimoron gelen ancak mevcut sistemin açmazlarını dışa vuran kavramlar da bu gidişatın bir yansıması.

ABD emperyalizmi ekonomik hegemonyasını kaybederken, giderek daha fazla üçüncü dünya savaşından, yeni savaş yatırımlarından bahsediyoruz. Yapay zeka, insanlığın kolektif gelişimi için bir fırsat olarak değil, yeni işsizlik ihtimalleri olarak önümüze çıkıyor. Kriz, yalnızca ekonomik ve askeri boyutuyla değil, ekolojik, kültürel, toplumsal cinsiyet bağlamları ile de dünyanın her yerinde kendini yeniden üretiyor.

Kapitalizmin, tüm dünyaya dayatan emperyal sistemle birlikte içinde bulunduğu gerileme ve sonuçsuzluk, alternatifine yönelik tartışmaları daha çok aralıyor. Yeni bir dünya ufkunu, “kapitalizmin sonunu düşlemeyi” de mümkün kılıyor. Bu hafta, kapitalizmin sistematik krizlerine, emperyalizmin bunalımlarına ve başka bir dünya alternatifine yönelik tartışmaları okurlarımız için derledik.

*** PRABHAT PATNAİK YAZDI: CAN ÇEKİŞEN BİR KAPİTALİZM Bugün neofaşizmin yayılması ile sömürgeciliğe duyulan nostalji ve ufukta beliren yeniden sömürgeleştirme projesi birbirini tamamlayan olgulardır. Kapitalizmin, savaş sonrası dönemde yalnızca zaman zaman görünen gerçek yüzünü artık yeniden açıkça sergilediğine tanık oluyoruz. "Refah kapitalizmi", "değişmiş kapitalizm" ya da "insancıl kapitalizm" üzerine kurulu bütün propagandaları boşa çıkaran bu acımasız özüne dönüş, sistemin çürümesinin, çaresizliğinin ve tükenişinin bir göstergesidir.

Can çekişen bir kapitalizm *** COSTAS LAPAVİTSAS YAZDI: ABD EMPERYALİZMİ YENİDEN YÜKSELİŞTE Küresel para mimarisi barışçıl yollarla yeniden kurulamaz. Hegemon devlet eski üretim üstünlüğünü yeniden kazanamaz. Başlıca rakibi olan Çin ise dünya parasını kendisi ihraç etmediği sürece mevcut düzeni kendi lehine dönüştüremez.

Bu nedenle bugün rezervlere el konulması, ödeme sistemlerinden dışlama, teknoloji ambargoları, hızla artan silahlanma harcamaları ve vekalet savaşları biçiminde yaşanan mücadele geçici bir sarsıntı değil; sonu henüz görünmeyen daha derin bir emperyalist çatışmanın dışavurumudur. ABD emperyalizmi yeniden yükselişte *** JOHN BELLAMY FOSTER YAZDI: KAPİTALİZMİN KÜRESEL YAPISAL KRİZİ Kapitalizmin küresel yapısal krizi, ekonomik durgunluk, emperyalist savaşlar ve ekolojik yıkımın birbirinden bağımsız süreçler olmadığını göstermektedir. Bunların tamamı, sermayenin sınırsız birikim mantığının tarihsel sınırlarına dayanmasının farklı ifadeleridir.

Bu nedenle kapitalizmin bugün karşı karşıya olduğu krizler, sistem içinde kalınarak çözülebilecek geçici aksaklıklar değildir.  Kapitalizmin küresel yapısal krizi

İlgili Haberler