Günün sessizliğinde insan bazen gün içinde aklına gelmeyen şeyleri düşünmeye başlıyor. Bu gece aklıma Osman Hamdi Bey'in 1906 tarihli Kaplumbağa Terbiyecisi”adlı eseri geldi. peramuzesi.org.tr Biz bu tabloda derviş miyiz, yoksa kaplumbağalar mı?
Tablonun ne anlatmak istediği konusunda farklı değerlendirmeler yapılabilir. Ben ise esere bugün, değişim ve yenilik karşısında insanın tutumu açısından bakıyorum. Değişime neden bu kadar mesafeliyiz?
Dünya değişiyor.Teknoloji değişiyor.Üretim değişiyor.Eğitim değişiyor.Meslekler değişiyor.İletişim değişiyor. Yapay zekâ hayatımıza giriyor. Yeni yeni bilgiler, yeni yeni yöntemler ve yeni yeni teknolojiler ortaya çıkıyor.
Fakat bireyin alışkanlıklarını değiştirmesi çoğu zaman teknolojinin hızına yetişemiyor. Yeni bir şeyle karşılaştığımızda bazen ilk söylediğimiz söz: Değişimi anlamaya çalışmak ise emek istiyor. Tablodaki figüre baktığımda, değişimi isteyen insanları da düşünüyorum.
Sabırla bekleyen, deneyen ve vazgeçmeyen bireyler... Çünkü değişim bir günde gerçekleşmiyor. Sonra öğrendiğini başkasına aktarıyor.
Velhasıl küçük değişimler zaman içinde daha büyük dönüşümlere dönüşebiliyor. Belki de bugün ihtiyacımız olan şey tam olarak bu: Öğrenmek, öğretmek ve yeniyi anlamaya çalışmak. Hepimizin içinde biraz kaplumbağa var Bence mesele başkalarını kaplumbağa olarak görmek değil.
Yeni bir şey öğrenmek istemediğimizde... Alışkanlıklarımızı değiştirmekten kaçındığımızda... “Ben böyle biliyorum” diyerek araştırmayı bıraktığımızda...
Yeni fikirlere kendimizi kapattığımızda... Belki de içimizdeki kaplumbağa ortaya çıkıyor. Ama hepimizin içinde bir derviş de var.
Merak ettiğimizde, öğrendiğimizde, denediğimizde, yanıldığımızda yeniden başladığımızda ve öğrendiklerimizi başkalarıyla paylaştığımızda... Osman Hamdi Bey'in 1906 yılında yaptığı bu eser, aradan geçen yaklaşık 120 yıla rağmen bugün hâlâ insanı düşündürüyor. Eserin farklı yorumlara açık olması da belki onu zamana karşı dirençli kılan özelliklerinden biri.
Ben tabloya baktığımda artık yalnızca kaplumbağaları görmüyorum. Değişim karşısındaki tutumumuzu düşünüyorum. Yoksa öğreniyor, deniyor ve kendimizi geliştiriyor muyuz?
Bence yapılması gereken başkalarını değiştirmeye çalışmak değil. Önce içimizdeki kaplumbağayı fark etmek. Çünkü değişim hayatın doğal bir parçası.
Ondan kaçmak yerine anlamaya çalışmak, öğrenmek ve kendimizi geliştirmek ise bizim tercihimiz. Belki de “Kaplumbağa Terbiyecisi” bugün bize hâlâ şu soruyu sorduruyor: Ben kendi adıma bu sorunun cevabını aramaya devam edeceğim . “Bu yazı, Osman Hamdi Bey'in eserine ilişkin kişisel bir değerlendirme ve düşünce yazısıdır.”
